Tìm hiểu về Thanh thủy nê – một trong những loại đất Tử Sa nổi tiếng

đất thanh thủy nê

Các sản phẩm ấm tử sa “trứ danh” đều được tạo thành từ nguyên liệu bùn tử sa. Loại bùn này là một loại nham thạch, có cấu tạo và tính chất của đất đai đồng thời bên trong còn chứa hàm lượng sắt dính có màu sắc biến đổi đa dạng. Những người trong giới nghiên cứu và yêu thích dòng ấm tử sa chắc chắn sẽ thường nghe nhiều đến những cái tên như Thiên Thanh Nê, Đế Tào Thanh hay Thanh Thủy Nê…Nội dung bài viết dưới đây Hằng Trà sẽ cùng các bạn tìm hiểu về Thanh Thủy Nê, loại đất được dùng khá phổ biến để tạo nên ấm tử sa.

Xem thêm: Lịch sử ấm tử sa – Một trong 4 quốc bảo của Trung Quốc

đất thanh thủy nê

Giới thiệu đôi nét về các loại đất tử sa

Để tìm hiểu về Thanh thủy nê được chi tiết và giúp các bạn dễ hình dung hơn để có sự so sánh nhận biết rõ ràng với các loại đất tử sa khác chúng ta sẽ khái quát đôi nét tổng quan về bùn tử sa. Như vừa nói ở trên bùn tử sa hay đất tử sa chính là nguyên liệu để tạo nên đồ gốm sứ và dòng ấm tử sa nổi tiếng trong nghệ thuật trà đạo. Tuy nhiên đất tử sa sẽ được chia thành nhiều loại khác nhau trong đó Tử Nê, Lục Nê, Hồng Nê đều dựa vào màu sắc vốn có của nham thạch hoặc là màu sắc sau khi nung thành mà gọi thành tên. Trong mỗi một loại lớn đều bao gồm các loại nhỏ có màu sắc, thuộc tính không giống nhau. Cụ thể:

Đất Tử nê

Trong Tử nê gồm có các loại đất:

+ Thiên Thanh nê

+ Đế Tào thanh

+ Thanh Thủy nê

+ Phổ thông Tử nê 

Đất Lục nê

Lục nê gồm có các loại:

+ Hắc Lục nê

+ Bổn sơn Lục nê

+ Chi ma Lục nê

Hồng nê

Hồng nê gồm có các loại: 

+ Hồng Bì Long

+ Đại Hồng Bào

+ Hàng Pha nê

+ Chu nê

+ Phổ thông Hồng nê

Đoạn nê

Đoạn nê là loại làm cộng sinh quặng mỏ, đa phần không phân loại đơn lẻ.

Tìm hiểu về Thanh Thủy nê

Khái niệm Thanh Thủy nê

Thanh Thủy nê là một trong những loại đất tử nê có nhiều đặc tính ưu tú và nội dung tìm hiểu về Thanh Thủy nê đầu tiên chúng ta sẽ cùng khám phá về nguồn gốc, lý do tại sao lại có cái tên này.

Nếu lật giở cuốn “Các loại quặng tử sa” của tác giả Ngô Sơn (cuốn sách được coi là sách giáo khoa của ngành tử sa) sẽ không tìm thấy loại quặng nào mang tên “Thanh Thủy Nê”. Về khái niệm Thanh Thủy Nê, có nhiều luồng quan điểm khác nhau:

Khái niệm thanh thủy nê từ thời kỳ đầu là tên gọi dùng để chỉ loại đất nguyên khoáng đơn nhất, không pha trộn những loại đất khác, được nghiền ra và trộn với nước mà thành. Hiểu theo cách định nghĩa này thì vào thời kỳ đầu những loại đất nguyên khoáng đơn nhất không pha trộn, đều có thể gọi là Thanh thủy nê.  Như vậy tên gọi Thanh Thủy nê hiểu theo nghĩa này là muốn nhấn mạnh vào phương pháp gia công, chế luyện đất mà không phải là tên gọi để chỉ cụ thể một loại đất nào.

đất thanh thủy nê

Một cách định nghĩa khái niệm Thanh Thủy nê khác theo cuốn “Tử sa hồ điển”: 

Thanh Thủy nê chỉ một loại đất nằm trong nhóm tử nê, cũng có thể gọi là “thanh thủy sa”. Đây là một loại quặng tử sa thuần với hàm lượng sắt và mica cao, những nghệ nhân làm ấm ở Nghi Hưng cũng thường gọi là “phổ nê”. Đặc điểm của loại đất này nung ra sẽ có nhiều sắc đỏ hơn tử nê bình thường, nhiệt độ nung 1150 – 1180 độ C, tỷ lệ co ngót 12%, càng sử dụng càng đỏ nhuận.

Như vậy khái niệm Thanh thủy nê theo phương thức luyện đất là chỉ một loại quặng đơn nhất trực tiếp nghiền ra mà thành mà không phối trộn với bất kì loại quặng nào khác. Còn nếu định nghĩa theo ý nghĩa một loại đất thì Thanh Thủy nê là loại đất tử nê thuần không phối trộn và khi nung ra có nhiều sắc thái đỏ.

Đặc điểm của Thanh Thủy nê

Thanh thủy nê thường ở dạng cục chắc nịch có màu tím nâu và trong đất có chứa nhiều hạt mica nhỏ. Chất khoáng thường thể hiện ở dạng hạt hoặc vân màu xanh lá nhạt, sau khi nung sẽ thể hiện ra màu tím đỏ sẫm, nếu nung ở nhiệt độ cao sẽ ra màu tím đen, hoặc xanh sẫm. Những chất khoáng đơn nhất chỉ thêm thạch hoàng, sau khi chế luyện ra tử nên cũng được gọi với cái tên này.

Đặc tính của loại đất này là khô ẩm dễ tạo tác tính ổn định cao và độ kết dính hợp lý, tinh khiết nên được sử dụng phổ biến để làm ấm trà tử sa và nhiều thành phẩm gốm sứ khác. Những chiếc ấm được làm từ nguyên liệu Thanh thủy nê thì sau thời gian sử dụng lâu dài sẽ chuyển thành màu đỏ hồng. Đặc biệt hương vị lưu lại rất nồng nàn vì vậy mà loại đất này cực kỳ được yêu thích để chế tác thành các dòng ấm trà.

Chúng ta vừa cùng nhau tìm hiểu về Thanh Thủy nê và khám phá những cách định nghĩa về loại đất này. Đồng thời biết được những đặc điểm về màu sắc, tính năng cùng với những điểm nổi bật của Thanh Thủy nê. Chúc các bạn sẽ sở hữu bộ ấm chén tử sa Thanh Thủy Nê chính gốc Nghi Hưng để thỏa mãn niềm đam mê trà đạo của mình.

Xem thêm các tin tức về ấm tử sa tại đây: https://hangtra.com/tin-tuc/