Đất tử sa là gì? Gồm những thành phần nào?

Tìm hiểu về đất tử sa

Đất Tử Sa – một loại nguyên liệu không thể thiếu để tạo nên Bộ Ấm Tử Sa danh bất hư truyền từ ngàn đời nay. Những trà nhân mới tìm hiểu về loại ấm này chắc hẳn sẽ rất muốn biết Đất Tử Sa là gì? Gồm những thành phần nào? Tại sao chỉ có Đất Tử Sa mới có thể kiến tạo thành công loại trà cụ hoàn hảo này? Hãy cùng Hằng Trà giải mã trong bài viết dưới đây nhé.

Nguyên liệu Đất Tử Sa là gì và đặc điểm vốn có của nó

Đất tử sa (Zisha) là tên chung của 1 loại khoáng sản đặc biệt chỉ có tại vùng đất Trung Quốc. Loại đất này có thể lộ thiên hoặc nằm sâu trong lòng đất, mang nửa tính Cứng của đá và nửa tính Mềm của đất.

Tìm hiểu về đất tử sa

Để tạo nên Đất Tử Sa người ta sẽ tiến hành qua 3 công đoạn:

  • Khai thác quặng thô
  • Phơi lộ thiên để oxy hóa
  • Ngâm trong nước để chúng quay trở lại tính chất bùn có độ kết dính để nghệ nhân có thể chế tác các loại đồ gốm, trong đó có Ấm Tử Sa.

Dụng cụ pha trà được làm bằng đất tử sa luôn mang một đặc điểm rất khác biệt và chúng chính nó mới thể hiện được hết những công năng của chất liệu tử sa. Khoáng sản tử sa qua bao đời luôn là nguyên liệu độc đáo được các nghệ nhân sử dụng để chế tác ra những sản phẩm trà cụ hoàn mỹ nhất.

Tính năng đặc biệt của đất tử sa

Đất tử sa hay quặng tử sa là một loại quặng đá bùn, chứa nhiều sắt nên được đặt với cái tên là đá bùn đất sét chứa sắt. Loại quặng này được hình thành từ các mạt vụn trầm tích (thuộc loại đất sét trầm tích thứ cấp) và và các khoáng vật đất sét kết dính nó.

  • Thành phần chủ yếu của mạt vụn đất bùn là thạch anh, ngoài ra còn chứa một lượng nhỏ mica trắng, đen và Felspat, Limonit…Trong vật kết dính, mạt vụn thạch anh phân bố độc và trở thành khối kết dính cơ bản.
  • Vật kết dính là khoáng vật đất sét, thành phần chủ yếu là cao lanh, ngoài ra còn có có một lượng hydromica, sericit, hematit…

Quan sát dưới kính hiển vi quang học có thể thấy những khoáng chất nói trên liên kết với nhau, quặng tử sa chứa chủ yếu 3 thành phần: đất sét – thạch anh – mica.

Tổ hợp khoáng chất có trong đất tử sa

Tổ hợp khoáng chất Thành phần Tỷ lệ
Phần mạt vụn Thạch anh 50%
Mica 3-5%
Felspat 1-2%
Mạt silicat khoảng 1%
Hematit khoảng 1%
Tourmaline, titan ít
Clorit, glauconite thỉnh thoảng xuất hiện
Phần kết dính Cao lanh 25-30%
Hydro Mica và Sericit 3-5%
SiO2 56.96%
Al2O3 20.55%
Fe2O3 9.43%

Lưu ý: Trong những chủng loại tử sa khác nhau thì tổ hợp hóa học cũng có sự khác nhau, dù là cùng 1 loại quặng thì tổ hợp cũng có những sai khác nhất định. Ví dụ đối với Tử nê thì các thành phần hóa học như Fe2O3 là 8 – 12%, SiO2 là 50% – 60% và Al2O3 là 21.29% – 28.8%.

Những đặc điểm nổi bật của Ấm Tử Sa là gì?

Đất tử sa là một loại đất sét tự nhiên, tinh khiết và không chứa bất kỳ nguyên tố nào gây hại cho sức khỏe của con người. Cũng nhờ lý do đó mà ấm trà làm bằng đất tử sa có nhiều đặc điểm nổi bật:

Cấu trúc cốt liệu trong đất tử sa

  • Không có mùi của đất
  • Có các lỗ nhỏ li ti (khổng khí)
  • Có tác dụng cách nhiệt
  • Giữ được hương của trà ngay cả khi trà để trong ấm lâu ngày
  • Ấm có các màu sắc khác nhau nhờ chất sắt có trong đất tử sa
  • Ấm được nung ở nhiệt độ trên 1000 độ C mà không hề bị biến dạng, điều này đã giúp nắm ấm luôn được kín, nước trà luôn được ấm nóng
  • Những chiếc Ấm Tử Sa có độ bóng nước rất tốt, rót nước vào khô ngay và có tiếng kêu rất thanh.

Với những nét đặc trưng này, sản phẩm Ấm Tử Sa được kiến tạo bởi các nghệ nhân luôn được coi là một tác phẩm nghệ thuật có giá trị cao, được những trà nhân yêu thích và săn lùng.

Trên đây là một số thông tin giải thích về Đất tử sa là gì? Gồm những thành phần nào? Hy vọng với những gì mà Hằng Trà chia sẻ bạn đã có thêm những kiến thức thú vị về loại nguyên liệu tạo nên Ấm Tử Sa danh bất hư truyền.